سامانه همایش های دانشگاه جیرفت

صفحه اصلی / سومین همایش بین المللی و چهارمین همایش ملی کشاورزی، محیط زیست و امنیت غذایی

نقش کودهای زیستی در کاهش تنش‌های غیرزیستی و بهبود عملکرد گیاهان زراعی

نویسندگان :

معصومه مصطفائی¹ زهره الویار²

1- مركز تحقيقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی 2- مركز تحقيقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)

کلمات کلیدی :

کود زیستی،کودشیمیایی،تنش غیرزیستی،کشاورزی پایدار

چکیده :

حاصلخیزی خاک برای تولید مواد غذایی بسیار مهم است، اما به دلیل شیوه‌های کشاورزی ناپایدار کاهش یافته است. استفاده از کودهای شیمیایی (مانند اوره، نیترات کلسیم، سولفات آمونیوم، دی‌آمونیوم فسفات و غیره) اهمیت زیادی برای تولید غذای جهان دارد، زیرا به عنوان غذای سریع برای گیاهان عمل می‌کنند و باعث رشد سریع‌تر و کارآمدتر آنها می‌شوند. در حالی که اثرات نامطلوبی به دلیل استفاده بیش از حد و نامتعادل از این نهاده‌های مصنوعی مشاهده می‌شود. علاوه بر این، استفاده مداوم از کودهای شیمیایی مرسوم، بوم‌شناسی خاک را مختل کرده و حاصلخیزی خاک را کاهش می‌دهد و در نتیجه اثرات مضر بر سلامت انسان دارد و آب‌های زیرزمینی را آلوده می‌کند. به همین دلایل، کودهای زیستی به عنوان نهاده‌ای بی‌ضرر شناخته شده‌اند که به حفاظت از سلامت خاک و همچنین کیفیت محصولات زراعی کمک می‌کنند. برهمکنش‌های میکروبی نقش مهمی در سلامت خاک و بهره‌وری گیاه دارند. کودهای زیستی می‌توانند وضعیت میکروبی خاک را بهبود بخشند و کشاورزی پایدار را ترویج دهند. با این حال، تغییرات آب و هوایی منجر به افزایش تنش‌های غیرزیستی مانند خشکسالی، شوری، دمای شدید و آلودگی فلزات سنگین بر محصولات کشاورزی شده است که بر عملکرد محصول تأثیر منفی می‌گذارد. میکروب‌های مفید، از جمله اندوفیت ها، می‌توانند با تولید هورمون‌های رشد، بهبود جذب مواد مغذی و کاهش ترکیبات مرتبط با استرس، تحمل گیاه را به این تنش‌ها افزایش دهند. این بررسی بینش‌هایی را در مورد رویکردهای موثر استفاده از کودهای زیستی برای کاهش تنش غیرزیستی در محصولات و ترویج کشاورزی پایدار ارائه می‌دهد.