سامانه همایش های دانشگاه جیرفت

صفحه اصلی / سومین همایش بین المللی و چهارمین همایش ملی کشاورزی، محیط زیست و امنیت غذایی

فیتوپلاسمای عامل تورم جوانه تهدید جدی برای مزارع گوجه¬فرنگی ارومیه

نویسندگان :

مرتضی مهدی حسن¹ مینا راستگو²

1- دانشگاه ارومیه 2- دانشگاه ارومیه

کلمات کلیدی :

ارومیه،گوجه فرنگی،Clover proliferation group،Candidatus Phytoplasma trifolii

چکیده :

هدف: بیماری های فیتوپلاسمایی از عوامل محدودکننده کشت گیاهان در سرتاسر دنیا می باشند. طی بازدید از مزارع گوجه فرنگی اطراف ارومیه در سال زراعی 1403-1404، بوته های دارای علائم شدید فیتوپلاسمایی شامل تورم جوانه ها، عدم تولید میوه و ارغوانی رنگ شدن ساقه ها و قسمت های انتهایی شاخساره مشاهده و مورد نمونه برداری قرار گرفتند. مواد و روش‌ها: سی و پنج نمونه مشکوک به آلودگی فیتوپلاسمایی از مزارع اطراف ارومیه جمع آوری و پس از انتقال به آزمایشگاه، دی.ان.ای کل نمونه های جمع آوری شده با روش CTAB استخراج و در آزمون Nested-PCR با استفاده از آغازگرهای عمومی و اختصاصی فیتوپلاسماها مورد بررسی قرار گرفتند. یافته‌های پژوهش: فیتوپلاسما در 30 نمونه از 35 نمونه ردیابی گردید ( درصد فراوانی 5/87 %). پنج نمونه آلوده از هر دو طرف توالی یابی شد. بعد از انجام بلاست و مقایسه با توالی های موجود در بانک ژن، مشخص شد که فیتوپلاسمای همراه با تورم جوانه در تمام نمونه های ارومیه شباهت 63/98 درصدی با Candidatus Phytoplasma trifolii (رس شمار MT163393.1) دارد که متعلق به گروه 16SrVI (Clover proliferation group) از زیرگروه A می باشد. نتیجه‌گیری: این فیتوپلاسما قبلا در منطقه از روی گیاهان دیگری مانند ذرت، خیار و علف های هرز نیز گزارش شده است و به نظر می رسد تبدیل به تهدید جدی برای کشاورزی منطقه شده است. غالب بودن زیرگروه 16SrVI-A در مزارع گوجه‌فرنگی ارومیه، ضرورت کنترل ناقلین، کاشت ارقام مقاوم و بهداشت زراعی را برای جلوگیری از گسترش بیشتر بیماری تأیید می‌کند. این اولین گزارش از وقوع فیتوپلاسمای عامل تورم جوانه به صورت گسترده در منطقه ارومیه می باشد.