سامانه همایش های دانشگاه جیرفت

صفحه اصلی / سومین همایش بین المللی و چهارمین همایش ملی کشاورزی، محیط زیست و امنیت غذایی

بررسی تأثیر باکتری‌های شور و قلیاپسند بر رشد رویشی دانهال‌های پسته

نویسندگان :

مهرنوش اسکندری تربقان¹ عبدالحمید شرافتی²

1- مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی 2- مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی

کلمات کلیدی :

تنش شوری و سدیمی،رقم اکبری،باکتری آلكالي باسيليوس هالوآلكالوفيلوس،پرولین،نشت یون،نسبت Na/K

چکیده :

هدف: پژوهش حاضر به منظور بررسي اثر سویه های باکتريایی شورقلياپسند بومی منطقه خراسان رضوی (که بيش ترين قابليت توليد بهبوددهنده هاي رشد گياه شامل تولید آمونیاک، تری ایندول استیک اسید وACC دي آميناز را داشتند) بر رشد رويشي دانهال هاي پسته، به صورت آزمایش کرت های دو بار خرد شده در قالب طرح کاملاً تصادفي و در شرايط باغ در سال 1400-1403 اجرا شد. مواد و روش‌ها: سه سطح شوری آب آبیاری (8، 12 و 16 دسی زیمنس بر متر) به همراه دو رقم پسته دانشمندی و اکبری و به کارگیری دو سویه برتر و منتخب باکتری شورقلیاپسند بومی ویرجی باسیلیوس ماریسمورتی و آلکالی باسیلیوس هالوآلکالوفیلوس در چهارسطح (هر یک به تنهایی، مصرف توام دو سویه و شاهد) در سه تکرار که هر تکرار شامل دو دانهال بود، بررسي گردید. صفات مورد بررسي در طرح شامل طول ساقه، قطر ساقه، تعداد برگ ریزشی، سطح برگ در دانهال ها بعلاوه طول و حجم ريشه، وزن تر و خشک ريشه، وزن خشک و تر اندام هوايي، محتوای نسبی آب برگ (RWC)، ميزان پرولين برگ، دماي کانوپي، شاخص کلروفيل برگ، نشت یون و در نهایت مقدار کل کربوهيدرات بود که ثبت و تجزیه و تحلیل گردید. یافته‌های پژوهش: نتایج نشان داد که تقریبا تمامی صفات مورفولوژی، بیوشیمیایی و عناصر مورد بررسی، تحت تاثیر اثرات شوری، رقم و سویه باکتری در سطح 01/0 معنی دار بودند. تمامی صفات مورفولوژی به استثنا نسبت ریشه به اندام هوایی (R/S) با افزایش شوری از 8 به 12 دسی زیمنز بر متر کاهش، و با ادامه روند افزایش سطح شوری به 16 دسی زیمنز بر متر، به استثنا قطر ساقه، تعداد برگ ریزشی، طول ریشه، رطوبت ساقه افزایش نشان دادند. کم ترین میزان رطوبت نسبی(4/38 %) در شوری 8 دسی زیمنز بر متر و بیش ترین مقدار نشت یون (6/508 %) در شوری 16 دسی زیمنز بر متر مشاهده گردید. تمامی صفات و عناصر مورد بررسی به استثنا تعداد کل برگ و برگ های ریزشی، رطوبت ریشه، نسبت R/S، دمای کانوپی و نشت یون در رقم اکبری بیش تر از دانشمندی بود (05/0p≤). بیش ترین افزایش در صفات مورفولوژی تحت تاثیر به کارگیری توام دو سویه باکتری و سپس در تلقیح با باکتری آلکالی باسیلیوس هالوآلکالوفیلوس مشخص شد. به کارگیری آلکالی باسیلیوس هالوآلکالوفیلوس، مخلوط دوسویه و باکتری ویرجی باسیلیوس ماریسمورتی بترتیب 8/17، 16 و 2/8 درصد نسبت Na/K را در مقایسه با شاهد کاهش داد. درمجموع رقم اکبری در تلقیح با آلکالی باسیلیوس هالوآلکالوفیلوس در شوری بالا (16 دسی زیمنز بر متر) موجب افزایش صفات رویشی گردید. تلقیح با تیمار مخلوط دو سویه موجب افزایش صفات بیوشیمیایی سطح برگ (8/20 سانتی مترمربع)، شاخص کلروفیل(5/70)، درصد رطوبت نسبی (55%) و کاهش دمای کانوپی (5/26 درجه سانتی گراد) و درصد نشت یون (373 درصد) در شوری 16 دسی زیمنز بر متر شد. نتیجه‌گیری: تلقیح باکتری ها خصوصا باکتری آلکالی باسیلیوس هالوآلکالوفیلوس موجب تعدیل غلظت عناصر سدیم و کلر و نسبت Na/K در مقایسه با شاهد گردید.