سامانه همایش های دانشگاه جیرفت

صفحه اصلی / سومین همایش بین المللی و چهارمین همایش ملی کشاورزی، محیط زیست و امنیت غذایی

بررسی اثرگذاری مقدار و عمق توزیع بیوچار کاه گندم بر تبخیر از سطح خاک

نویسندگان :

آوین حکمی کرمانی¹ آرین حسنی توتشامی² ارسطو سلیمان زاده³ مالک سفندارند⁴

1- دانشگاه ملی مهارت 2- دانشگاه ملی مهارت 3- دانشگاه ملی مهارت 4- دانشگاه ملی مهارت

کلمات کلیدی :

بیوچار،تبخیر،کاه گندم

چکیده :

هدف: یکی از مهم‌ترین دلایل هدررفت آب در مناطق خشک و نیمه خشک، تبخیر از سطح خاک‌های فاقد پوشش است، استفاده از مواد اصلاح‌کننده‌ای نظیر بیوچار به‌عنوان یکی از راهکارهای مؤثر برای کاهش تبخیر و افزایش حفظ رطوبت خاک مطرح شده است. در همین راستا، پژوهشی با هدف بررسی تأثیر کاربرد کاه گندم و بیوچار حاصل از آن در کاهش تبخیر و بهبود نگهداری رطوبت خاک از ابتدای تیرماه تا پایان آذرماه، در مزرعه تحقیقاتی دانشکده فنی و کشاورزی پاکدشت اجرا شد. مواد و روش‌ها: این پژوهش به‌صورت طرح کاملاً تصادفی و با 7 تیمار و 3 تکرار در دانشکده فنی و کشاورزی پاکدشت اجرا شد. در این تحقیق، فاکتورهای مورد بررسی بیوچار کاه گندم بود که در مقادیر 3 و 6 درصد و در اعماق 5، 10 و مخلوط کامل با خاک گلدان مورد استفاده قرار گرفت. میزان آب ورودی و خروجی و مقدار تبخیر آب از خاک در جهت اندازه گیری افزایش یا کاهش مقادیر آن در هر یک از تیمارها محاسبه شد. یافته‌های پژوهش: نتایج مقایسه میانگین تیمارهای مختلف حاکی از آن بود که استفاده از کاه گندم تبخیر سطحی خاک را در مقایسه با تیمار شاهد کاهش داده است. نتایج نشان داد که مقدار میانگین تبخیر تیمارهای 3 و 6 درصدی کاه گندم مخلوط با کل خاک گلدان (30 سانتیمتر) در عمق 5 و 10 سانتیمتری (9/2323 میلیمتر) تفاوت معنی‌داری در قیاس با تیمار شاهد (2360 میلی‌لیتر) ندارد. اما توزیع کاه گندم در کل خاک گلدان بر میزان تبخیر تأثیر معناداری داشت. میانگین مقادیر تبخیر در نمونه های 3 و 6 درصدی به ترتیب 9/2039 میلی‌لیتر (6/13 درصد کاهش)، 7/1978 میلی‌لیتر (2/16 درصد کاهش) می یابد که این مقادیر از نظر آماری در سطح ۵ درصد با تیمار شاهد تفاوت معناداری داشتند. نتیجه‌گیری: برمبنای نتایج به دست آمده استفاده از کاه گندم (3 و 6 درصد) می تواند به کاهش مقدار تبخیر از سطح خاک بیانجامد. کاربرد این روش به عنوان راهکاری اثربخش در راستای کاهش آب مورد نیاز کشاورزی به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک در نظر گرفته شود.