سامانه همایش های دانشگاه جیرفت

صفحه اصلی / سومین همایش بین المللی و چهارمین همایش ملی کشاورزی، محیط زیست و امنیت غذایی

ارزیابی اثرات اجتماعی توسعه سامانه‌های نوین آبیاری در دشت جیرفت*

نویسندگان :

شاپور کوهستانی بهرآسمان¹ علی شهدادی²

1- دانشگاه جیرفت 2- دانشگاه جیرفت

کلمات کلیدی :

سامانه‌های نوین آبیاری،اثرات اجتماعی،دشت جیرفت،سرمایه اجتماعی

چکیده :

پژوهش حاضر با هدف ارزیابی اثرات اجتماعی توسعه سامانه های نوین آبیاری در دشت جیرفت صورت گرفت. با استفاده از روش‌های اسنادی-میدانی و تکنیک‌های کمی و کیفی با ابزار پرسشنامه و روش نمونه‌گیری پژوهش کیفی هدفمند با 217 نفر از کشاورزانی که در دشت جیرفت از روش‌های نوین آبیاری استفاده کرده بودند انجام شده است. افزایش همکاری کشاورزان در تجمیع اراضی و باغات؛ کاهش تنش و درگیری با شرکاءو همسایگان؛ افزایش همکاری با سایر روستاييان یا کشاورزان برای حل مسائل مختلف روستا/مزرعه؛ افزایش كارهای داوطلبانه جهت كمک به ساير مردم روستا/منطقه؛ افزایش صله رحم و رفت و آمد با اقوام و همسایگان؛ افزایش همکاری برای تعمیر و نگهداری سامانه نوین آبیاری؛ افزایش امانت دادن ادوات و ماشین آلات‌کشاورزی به سایر کشاورزان؛ افزایش بازگشت اهالی به روستا برای کار و فعالیت؛ کاهش مهاجرت اهالی روستا و پایداری جمعیت روستایی؛ تغییر رفتار بهره‌برداران در انجام اقدامات سرمایه‌گذاری در بخش کشاورزی؛ افزایش دانش و آگاهی کشاورزان و روستاییان؛ افزایش تمایل به احیای اراضی خرد و امکان مشارکت کشاورزان جهت احیاء و بازسازی اراضی موات، مزروعی و باغی؛ افزایش تمایل کشاورزان به تجمیع اراضی (کشت اشتراکی)؛ افزایش تمایل شرکاء و همسایگان کشاورزان به اجرای مشترک سامانه‌ نوین آبیاری. با توجه به یافته‌های پژوهش می‌توان نتیجه‌گرفت که: توسعه سامانه‌های نوین آبیاری در دشت جیرفت بر توسعه شاخص‌های سرمایه‌اجتماعی و شاخص‌های توسعه‌انسانی، پایداری جمعیت و تقویت امنیت‌ملی اثر مثبت دارد. لذا پیشنهاد می‌شود با رفع موانع توسعه این سامانه‌ها در کشاورزی، بسترسازی جهت دست‌یابی به توسعه‌پایدار کشاورزی در منطقه صورت پذیرد.