سامانه همایش های دانشگاه جیرفت

صفحه اصلی / سومین همایش بین المللی و چهارمین همایش ملی کشاورزی، محیط زیست و امنیت غذایی

تنش فلزات سنگین در گیاهان دارویی

نویسندگان :

زهرا سوری¹

1- دانشگاه رازی کرمانشاه

کلمات کلیدی :

فلزات سنگین،تنش اکسیداتیو،متابولیت‌های ثانویه،مکمل‌های غذایی

چکیده :

افزایش فعالیت‌های صنعتی در سال های اخیر، موجب تشدید آلودگی محیط‌زیست به فلزات سنگین شده، که با توجه به سمیت بالا و قابلیت تجمع‌پذیری، تهدیدی جدی برای اکوسیستم‌ها به شمار می‌روند. با توجه به کاربرد گسترده گیاهان دارویی در درمان بیماری‌ها و تولید مکمل‌های غذایی، آلودگی محیط‌زیست به فلزات سنگین، این گیاهان را به‌طور جدی در معرض فلزات سنگین قرار داده و کیفیت آن ها را کاهش داده است. هدف این مقاله، مروری کوتاه بر تأثیر فلزات سنگین در گیاهان دارویی و راهکارهای مقابله با تنش فلزات سنگین، جهت حفظ کیفیت و ایمنی این گیاهان می باشد. تنش فلزات سنگین نه تنها کیفیت و اثربخشی گیاهان دارویی را کاهش می‌دهد، بلکه می تواند سلامت مصرف‌کنندگان را نیز به خطر اندازد. فلزات سنگین با تولید انواع رادیکال های آزاد و ایجاد تنش اکسیداتیو، آسیب به غشای سلولی، کاهش فعالیت آنزیم‌ها و اختلال در جذب عناصر غذایی ضروری، رشد و متابولیسم گیاهان را مختل می‌کنند. همچنین، این فلزات می‌توانند تولید متابولیت‌های ثانویه مانند آلکالوئیدها و فلاونوئیدها را که نقش کلیدی در خواص درمانی گیاهان دارند، کاهش دهند. برای مقابله با این چالش‌ها، راهکارهایی متعددی از جمله کاربرد مواد اصلاح‌کننده خاک، اصلاح ژنتیکی، استفاده از میکروارگانیسم‌های مفید و گیاه پالایی به عنوان روشی دوست دار محیطی زیست پیشنهاد شده‌اند. این روش‌ها می‌توانند به کاهش اثرات منفی فلزات سنگین بر گیاهان دارویی و حفظ کیفیت و ایمنی آن‌ها کمک کنند.